De gemeenteraad neemt belangrijke besluiten, die voor het besturen van de gemeente noodzakelijk zijn. Bijvoorbeeld het vaststellen van de begroting, de jaarrekening en verordeningen.
De taken en bevoegdheden van de gemeenteraad staan in de Gemeentewet. Kern ervan is dat de raad het te voeren beleid bepaalt. Het aantal raadsleden hangt af van de grootte van de gemeente. In Langedijk zijn er 21 raadsleden. De burgemeester is voorzitter van de raad, maar maakt er geen deel van uit.
Presidium
Het presidium bestaat uit de voorzitter van de raad, de fractievoorzitters en de voorzitters van de fora. Het presidium is belast met de opstelling van de agenda van de raadsavond, waaronder de vergaderingen van de fora en de raad. Vergaderingen van het presidium zijn openbaar en zijn voor iedereen toegankelijk.
Op de maandagavond, 15 dagen voor de raadsavond, komt het presidium bij elkaar om de raadsagenda voor de volgende vergadering vast te stellen.
Ter inzage
De onderwerpen die op de raadsavonden worden besproken, liggen een week van tevoren ter inzage in de voorlichtingsruimte van het gemeentehuis en in de bibliotheek in De Binding in Zuid-Scharwoude.
Raadsavond
Bij de driewekelijkse vergadering van de gemeenteraad worden besluiten genomen tijdens de raadsvergadering. Voordat het zover is, spreken de politieke partijen uitvoerig over de onderwerpen in de fora. Zowel de fora als de raadsvergadering vinden plaats op dezelfde raadsavond. Voorafgaand aan de fora en de raadsvergadering is de raadsmarkt.
Forum
In principe wordt elk onderwerp tijdens een forum in twee fasen behandeld: een informatieve en een meningsvormende fase. In de informatieve fase kunnen fracties de verantwoordelijke wethouder politieke en beleidsvragen stellen over een onderwerp. Burgers, ondernemers en vertegenwoordigers van maatschappelijke instellingen en verenigingen kunnen worden uitgenodigd om mee te doen aan de beraadslagingen. Deze mogelijkheid is in de plaats gekomen van het spreekrecht. Deelname aan de beraadslaging door burgers, maatschappelijke instellingen en bedrijven over een onderwerp op de agenda van een forum is niet mogelijk indien:
-
het onderwerp in een meningsvormende fase wordt behandeld;
-
het een besluit van het gemeentebestuur betreft waar bezwaar en beroep openstaat of heeft opengestaan;
-
benoemingen, keuzen, voordrachten of aanbevelingen van personen aan de orde zijn;
-
een gedraging waarover een klacht ex artikel 9:1 van de Algemene wet bestuursrecht kan of kon worden ingediend.
Als er in de informatieve fase geen vragen meer zijn, gaat het onderwerp op de volgende raadsavond over naar de meningsvormende fase. Het woord is dan nog uitsluitend aan de vertegenwoordigers van de fracties in het forum in kwestie: zij voeren een inhoudelijke discussie over het onderwerp, wisselen meningen uit en besluiten uiteindelijk of het onderwerp kan worden doorgeschoven naar de raadsvergadering waarmee de volgende raadsavond wordt afgesloten.
Gebleken is dat tijdens deze afsluitende raadsvergadering in de raadzaal in hoog tempo knopen kunnen worden doorgehakt. De discussie is immers al gevoerd in de fora, zodat er in de raadsvergadering alleen nog hoeft te worden gestemd over het onderwerp in kwestie. Daarmee wordt tegemoetgekomen aan één van de belangrijke doelen van de nieuwe vergadersystematiek: versnelling van de besluitvormingsproces.
Openbaar of besloten?
De vergaderingen van de fora en de raadsvergadering zijn openbaar. Dat betekent dat u van harte welkom bent als toehoorder op de publieke tribune. In bijzondere gevallen kan het presidium, besluiten dat een vergadering van een forum in beslotenheid plaatsvindt. Het kan namelijk zijn, dat de raad achter gesloten deuren een onderwerp wil bespreken, bijvoorbeeld ten behoeve van mogelijk beleid in hoofdlijnen over een vertrouwelijke aangelegenheid of raadsopdracht. Ook is het mogelijk dat het college over een bepaald onderwerp in een zeer vroeg stadium met de raad wil overleggen, bijvoorbeeld over een mogelijk te ontwikkelen stedenbouwkundig project. Wanneer een vergadering besloten is, wordt deze ook aangekondigd in de gemeentekrant en op deze website, maar is niet voor publiek toegankelijk.